Przekształcone dane porównawcze można wykazać w dodatkowej kolumnie bilansu i – jeżeli jest to praktycznie wykonalne – w rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych.
- w rachunku przepływów pieniężnych – dane za bieżący okres sprawozdawczy i analogiczny okres sprawozdawczy poprzedniego roku obrotowego (art. 48b ust. 2 uor).
W której pozycji rachunku przepływów pieniężnych ujmuje się odpis aktualizujący pożyczkę? Rachunek przepływów pieniężnych sporządzamy metodą pośrednią. Utworzenie odpisu aktualizującego z tytułu trwałej utraty wartości () Artykuł zawiera znaków: 2298.
Ewidencja szczegółowa (analityczna) prowadzona do kont 76-0 i 76-1 powinna umożliwić sporządzenie sprawozdania finansowego (w tym rachunku zysków i strat, informacji dodatkowej, rachunku przepływów pieniężnych), a także prawidłowe ustalenie dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Chociaż uzyskuje się go w rachunku zysków i strat, zysk netto jest również wykorzystywany zarówno w bilansie, jak i rachunku przepływów pieniężnych. ma duży wpływ na wolne przepływy pieniężne firmy, ponieważ wpływa również na zdolność firmy do generowania gotówki z operacji. W związku z tym inne rodzaje działalności (tj.
Z punktu widzenia rachunku przepływów pieniężnych (cash flow) działalność inwestycyjna (lokacyjna) to taka, której przedmiotem jest nabywanie lub zbywanie: krótkoterminowych aktywów finansowych (oczywiście, z wyjątkiem środków pieniężnych i ich ekwiwalentów). Działalność inwestycyjna dotyczy nie tylko samych operacji
f9lUJof. Rachunek przepływów pieniężnych jest to jeden z kilku elementów sprawozdania finansowego, które zobowiązane są sporządzać niektóre jednostki. W tym artykule omówione zostanie, jak wypełnić rachunek przepływów pieniężnych metodą pośrednią. Możliwe jest również pobranie poniżej załączonego wzoru tego dokumentu. Cały dokument należy wypełniać odpowiednio za rok, za który sporządzany jest rachunek przepływów pieniężnych oraz za rok przepływów pieniężnych muszą sporządzać jednostki, które z mocy ustawy podlegają corocznemu badaniu sprawozdań finansowych. Jednostki do tego zobligowane określa art. 64 ustawy o 64 ust. 1 Ustawy o rachunkowościBadaniu podlegają roczne skonsolidowane sprawozdania finansowe grup kapitałowych oraz roczne sprawozdania finansowe - kontynuujących działalność:banków, zakładów ubezpieczeń oraz zakładów reasekuracji;spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych;jednostek działających na podstawie przepisów o obrocie papierami wartościowymi oraz przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi;jednostek działających na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych;krajowych instytucji płatniczych i instytucji pieniądza elektronicznego;spółek akcyjnych, z wyjątkiem spółek będących na dzień bilansowy w organizacji;pozostałych jednostek, które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządzono sprawozdania finansowe, spełniły co najmniej dwa z następujących warunków:średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób,suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej euro,przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej euro. Wszystkie wyżej wymienione jednostki podlegają obowiązkowemu, corocznemu badaniu biegłych - w badaniu tym sprawdzana jest poprawność sporządzonego przez te jednostki sprawozdania finansowego, w skład którego wchodzi między innymi właśnie rachunek przepływów przepływów pieniężnych, a ściślej mówiąc jego poprawne sporządzenie, pomaga określić płynność finansową przedsiębiorstwa oraz pokazuje, jak kształtuje się ona w porównaniu do roku poprzedniego. Dzięki temu, że w tym dokumencie uwzględniane są nie tylko wpływy stanowiące przychody oraz wydatki stanowiące koszty, pozwala to na ukazanie prawdziwej kondycji finansowej wszystkim rachunek przepływów pieniężnych powinien zostać opatrzony datą oraz miejscowością sporządzenia. Kolejne części rachunku należy wypełniać według opisu A. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnejCzęść ta dotyczy przepływów pieniężnych wynikających z działalności operacyjnej jednostki, czyli z jej podstawowej działalności, np. świadczenia usług czy sprzedaży części: należy zamieścić kwotę zysku lub straty netto - należy ją obliczyć, sporządzając rachunek zysków i strat (kolejny element sprawozdania finansowego przedsiębiorstwa); należy wpisać sumę korekt zmiany stanu. Kwoty korekt, czyli zmiany stanu, należy ustalić, obliczając różnicę między stanem końcowym a początkowym danych aktywów i pasywów jednostki na za dany rok obrotowy. Zmiany te należy interpretować jako:wpływ środków pieniężnych, gdy aktywa się zwiększyły, a pasywa zmniejszyły,rozchód środków pieniężnych, gdy aktywa się zmniejszyły, a pasywa w punktach od 1 do 10 należy wprowadzić poszczególne kwoty z tych korekt dotyczących:Amortyzacji - jej wysokość należy ustalić poprzez obroty konta dotyczącego amortyzacji za dany rok obrotowy;Zysków (strat) z tytułu różnic kursowych - różnice kursowe obliczane są w momencie, gdy przedsiębiorstwo dokonuje transakcji (sprzedaż lub zakup) w walucie obcej oraz otrzymuje lub dokonuje płatności dotyczących tych transakcji również w walucie obcej;Odsetek i udziałów w zyskach (dywidend);Zysków (strat) z działalności inwestycyjnej;Zmiany stanu rezerw - należy ją ustalić poprzez porównanie stanu rezerw z pasywów w bilansie, należy jednak zwrócić uwagę na rezerwy przeznaczone na odroczony podatek, gdy te są rozliczane z kapitałem własnym i nie mają wtedy wpływu na wynik finansowy;Zmiany stanu zapasów - pozycję tę należy ustalić, biorąc pod uwagę stan zapasów w pozycjach bilansu, natomiast należy zwrócić uwagę na to, że w pewnych okolicznościach nie będzie można kwot tych wziąć wprost z bilansu, ponieważ mogły w danym okresie wystąpić operacje wpływające na stan zapasów, a niewpływające na rachunek przepływów pieniężnych, jak na przykład przekazanie lub otrzymanie zapasów jako wkład do firmy w formie aportu;Zmiany stanu należności - zmianę tę można obliczyć, biorąc pod uwagę pozycje dotyczące należności wykazane w bilansie, ale należy uważać, aby nie zsumować należności krótkoterminowych i długoterminowych z należnościami z działalności inwestycyjnej;Zmiany stanu zobowiązań krótkoterminowych - pozycja ta powinna uwzględniać zmianę w danym roku obrotowym stanu zobowiązań krótkoterminowych, czyli wymaganych w okresie poniżej 12 miesięcy, za wyjątkiem zmian powiązanych z:dłużnymi papierami wartościowymi,kredytami i pożyczkami,zobowiązaniami wekslowymi,działalnością inwestycyjną,zobowiązaniami powiązanymi ze zmianami zobowiązań na udziały w kapitale własnym,zmianą stanu funduszy specjalnych spowodowanych odpisem z zysku na zasilenie Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych;Zmiany stanu rozliczeń międzyokresowych - dotyczy ona zmiany rozliczeń międzyokresowych przychodów, czynnych i biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Uwagę należy zwrócić na czynne rozliczenie międzyokresowe z tytułu odroczonego podatku dochodowego - jeżeli są one odnoszone bezpośrednio na kapitał własny, to nie należy ich tutaj ujmować;Innych należy wpisać kwotę przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej, czyli kwotę z punktu należy odjąć lub dodać do kwoty z punktu B. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnejCzęść ta dotyczy wpływów oraz wydatków związanych z działalnością inwestycyjną jednostki, czyli między innymi przychodów odsetkowych, z dywidend, zbycia środków trwałych oraz wydatków na zakup środków trwałych, nieruchomości lub inwestycje części:I. Wpływy, należy umieścić kolejno w punktach:Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych - punkt ten dotyczy rocznych wpływów uzyskanych ze sprzedaży wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych. Przy wypełnianiu tej pozycji należy uważać, aby w kwocie tej nie ująć zwróconych przez kontrahentów zaliczek, które były wpłacone na poczet zakupu wartości niematerialnych i prawnych lub rzeczowych aktywów trwałych - wykazuje się je w pozycji sprawozdania “Inne wpływy inwestycyjne”;Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne - ująć tutaj należy wpływy z całego roku z tytułu sprzedaży inwestycji w nieruchomości oraz w wartości niematerialne i prawne;Z aktywów finansowych, w tym:a) w jednostkach powiązanych - rozumie się przez to wpływy z jednostek wchodzących w skład danej grupy kapitałowej, b) w pozostałych jednostkach w podzieleniu na:- zbycie aktywów finansowych - w punkcie tym należy ująć wpływy ze sprzedaży aktywów finansowych (akcje i udziały w innych jednostkach, papiery wartościowe),- dywidendy i udziały w zyskach - zaliczyć do tej grupy należy również otrzymane zaliczki na poczet przyszłych dywidend,- spłata udzielonych pożyczek długoterminowych - oznacza kwotę spłat otrzymanych w danym roku pożyczek, które udzielone były na okres dłuższy niż 12 miesięcy,- odsetki - pozycja ta obejmuje wpływy odsetkowe z tytułu udzielonych przez przedsiębiorstwo pożyczek, założonych lokat lub innych aktywów finansowych. W punkcie tym nie wykazuje się wpływów ujętych w pozycji dotyczącej dywidend. Jeżeli chodzi o lokaty pieniężne, to w tej pozycji należy ująć jedynie otrzymane odsetki od lokat dokonywanych na okres powyżej 3 miesięcy - odsetki otrzymane z lokat zawieranych na okres krótszy zalicza się do wpływów z działalności operacyjnej,- inne wpływy z aktywów finansowych - punkt ten obejmuje wpływy z aktywów finansowych nieujętych w poprzednich punktach;Inne wpływy inwestycyjne - obejmują wszystkie wpływy inwestycyjne, które nie zostały ujęte w poprzednich pozycjach - są to np.: spłaty udzielonych pożyczek krótkoterminowych, wpływy z najmu inwestycji w nieruchomości, zwrot zaliczek udzielonych na poczet zakupu składników działalności inwestycyjnej, wpływy ze sprzedaży innych niż aktywa finansowe inwestycji Wydatki, należy ująć kwotę wydatków:Na nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych - pozycja ta obejmuje wydatki w danym okresie na zakup wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych. Należy pamiętać, że w pozycji tej oraz dwóch kolejnych (Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne oraz Aktywa finansowe) należy wykazać wszystkie wydatki związane z zakupem, czyli niepodlegający odliczeniu podatek VAT oraz akcyzowy, koszt montażu, opłaty notarialne. Dodatkowo w tej pozycji, co do zasady, nie należy ujmować zaliczek wpłaconych na poczet nabycia wartości niematerialnych i prawnych - należy je wykazać w punkcie 4 “Inne wydatki inwestycyjne”. Natomiast w sytuacji, gdy zaliczki te są wpłacone w kwotach znacznych, a termin realizacji zamówienia jest niezbyt odległy, wyjątkowo można tu ująć wpłaconą zaliczkę. Pod warunkiem oczywiście, że zostaną zamieszczone odpowiednie adnotacje odnośnie tej operacji;Na inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne - w pozycji tej ujmuje się wydatki związane z inwestycjami w zakup nieruchomości oraz wartości niematerialnych i prawnych;Na aktywa finansowe, w tym:a) w jednostkach powiązanych - rozumie się przez to wpłaty do jednostek wchodzących w skład danej grupy kapitałowej, dotyczące zakupu aktywów finansowych, b) w pozostałych jednostkach:- nabycie aktywów finansowych - ująć tu należy wydatki związane z nabyciem akcji i udziałów obcych jednostek, papierów wartościowych lub pozostałych aktywów finansowych,- udzielone pożyczki długoterminowe - są to pożyczki, które udzielane są na okres dłuższy niż 12 miesięcy;Na inne wydatki inwestycyjne - jest to pozycja obejmująca wydatki inwestycyjne przedsiębiorstwa, które nie zostały ujęte w poprzednich punktach dotyczących działalności inwestycyjnej - wśród nich są np. pożyczki udzielane na okres krótszy niż 12 miesięcy, wpłacone zaliczki na poczet nabycia wartości niematerialnych i prawnych, rzeczowych aktywów trwałych lub inwestycji w Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej - w typ punkcie rachunku przepływów pieniężnych należy wpisać różnicę między kwotą z punktu I, czyli wpływów inwestycyjnych, a kwotą z punktu II, czyli wydatkami inwestycyjnymi. Część C. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowejRachunek przepływów pieniężnych - część C dokumentu - dotyczy wpływów oraz wydatków przedsiębiorstwa związanych z działalnością finansową części I. wpisać należy wpływy:Netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału - pozycja ta powinna objąć wpływy związane z powiększeniem kapitału własnego przedsiębiorstwa, które jest związane z wydaniem udziałów, to jest akcji i innych instrumentów kapitałowych. Kwoty te należy ująć w tej pozycji, nawet jeżeli nie miała miejsca rejestracja podwyższenia kapitału w rejestrze sądowym. W pozycji tej należy również ująć przychody ze sprzedaży akcji własnych i równych nim akcji jednostki dominującej w grupie kapitałowej. W sytuacji, gdy przedsiębiorstwo poniosło wydatki związane z emisją akcji, a jeszcze nie otrzymało z ich tytułu wpływów, to wydatki te należy ująć w części sprawozdania, w punkcie “Inne wydatki finansowe”.Dodatkowo, należy pamiętać, aby w pozycji tej nie ujmować zwiększeń kapitału własnego związanego z:wniesieniem wkładu w formie niepieniężnej,zatrzymaniem zarobku (zysku) w przedsiębiorstwie, który np. powiększy kapitał zapasowy,zadeklarowanymi zakupami akcji, które nie zostały opłacone, ponieważ takie operacje powinny być ujęte w tej pozycji dopiero w okresie ich opłacenia przez nabywcę;Kredyty i pożyczki - w tej pozycji należy ująć wpływy z tytułu otrzymanych kredytów bądź pożyczek długo- oraz krótkoterminowych. Jeżeli z sumy udzielonego kredytu lub pożyczki potrącona została prowizja lub odsetki, to kwotę tę powinno się odjąć od kwoty pożyczonych pieniędzy;Emisja dłużnych papierów wartościowych - pozycja ta obejmuje wpływy do jednostki związane z emisją przez nią długo- oraz krótkoterminowych obligacji własnych, dłużnych papierów wartościowych oraz innych instrumentów kapitałowych. Kwotę wpływów z tych tytułów należy pomniejszyć o koszty związane z emisją;Inne wpływy finansowe - w niniejszej pozycji wykazać należy wpływy związane z działalnością finansową jednostki, które nie zostały ujęte w pozostałych pozycjach, tak jak np.: otrzymane części II. należy wpisać wydatki na:Nabycie udziałów własnych - pozycja ta powinna obejmować wydatki na zmniejszenie kapitału związane z wykupem udziałów lub akcji własnych lub jednostki dominującej w grupie kapitałowej;Dywidendy i inne wpłaty na rzecz właścicieli - w tej pozycji wykazać należy wydatki związane z wypłaceniem dywidend z zysku oraz zaliczek z nimi związanymi;Inne,niż wypłaty na rzecz właścicieli wydatki z tytułu podziału zysku - pozycja ta obejmuje wypłaty z zysku inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, czyli np.: wydatki na wypłaty tantiem, wydatki na cele społeczne czy nagrody;Spłaty kredytów i pożyczek - w tej pozycji należy ująć wydatki z tytułu spłacanych kredytów bądź pożyczek długo- oraz krótkoterminowych. Z sumy udzielonego kredytu lub pożyczki należy wykazać jedynie część kapitałową raty, bez odsetek i prowizji. Jeżeli natomiast pożyczka lub kredyt udzielona jest i spłacana w walucie obcej, to kwoty kapitału należy wykazywać, sumując raty kapitałowe wraz ze zrealizowanymi różnicami kursowymi;Wykup dłużnych papierów wartościowych - wykazać tu należy wydatki związane z wykupieniem wyemitowanych przez przedsiębiorstwo obligacji oraz innych dłużnych papierów wartościowych;Z tytułu innych zobowiązań finansowych - w tej pozycji wykazuje się wydatki związane ze spłatą zobowiązań finansowych, których rachunek przepływów pieniężnych nie ujmuje w innych punktach, np.: wykup weksli o innym charakterze niż operacyjny;Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego - wykazać tu należy wydatki przedsiębiorstwa związane ze spłacaniem rat leasingu finansowego - należy wykazać jedynie część kapitałową raty, bez odsetek i prowizji. Jeżeli natomiast leasing udzielony i spłacany jest w walucie obcej, to kwoty kapitału należy wykazywać, sumując raty kapitałowe wraz ze zrealizowanymi różnicami kursowymi. Odsetki i prowizje należy wykazać w kolejnej pozycji rachunku przepływów pieniężnych, czyli “Odsetki”;Odsetki - pozycja ta powinna obejmować wydatki jednostki związane z opłaconymi odsetkami od przyznanych kredytów oraz pożyczek, dłużnych papierów wartościowych oraz prowizji bankowych;Inne wydatki finansowe - pozycja ta obejmuje wydatki związane z działalnością finansową jednostki, których rachunek przepływów pieniężnych nie wykazał w innych pozycjach, takie jak.: wydatki dotyczące pokrycia zobowiązań finansowych jednostki, wywołanych przez udzielone gwarancje Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej - w typ punkcie rachunku przepływów pieniężnych należy wpisać różnicę między kwotą z punktu I, czyli wpływów finansowych, a kwotą z punktu II, czyli wydatkami D. Przepływy pieniężne netto razemW tej części należy zsumować kwoty z wszystkich pozostałych części, czyli przepływów pieniężnych z:działalności operacyjnejdziałalności inwestycyjnejdziałalności E. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnychW tej części należy ująć, jeżeli ona występuje, bilansową zmianę stanów środków pieniężnych oraz wyróżnić z niej ewentualną zmianę stanu środków pieniężnych z tytułu różnic F. Środki pieniężne na początek okresuW tym punkcie należy zamieścić kwotę środków pieniężnych przedsiębiorstwa na początek danego okresu sprawozdawczego, których wartość jest zgodna z pozycją w G. Środki pieniężne na koniec okresuW tej części cały rachunek przepływów pieniężnych jest podsumowywany - należy w tej części ująć różnicę między stanem początkowym środków pieniężnych oraz sumy wszystkich przepływów pieniężnych danej jednostki. Wynik ten powinien się równać środkom pieniężnym dostępnym na koniec okresu sprawozdawczego. Gwarantuje to poprawność sporządzenia raportu. Do pobrania:
Rachunek przepływów pieniężnych Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej Działalność operacyjna jest to podstawowa działalność przedsiębiorstwa. Jest to przede wszystkim działalność polegająca na produkcji i sprzedaży produktów lub usług klientom. Dzięki wyodrębnieniu tej grupy jako pierwszej w rachunku przepływów pieniężnych uwidoczniona jest skuteczność przedsiębiorstwa w generowaniu przepływów pieniężnych z działalności podstawowej, bez uwzględnienia transakcji mających charakter jednorazowy (jak sprzedaż lub zakup środków trwałych) lub niezwiązanych z podstawową działalnością, takich jak przepływy związane z finansowaniem przedsiębiorstwa lub jego działalnością inwestycyjną. Do przepływów z działalności operacyjnej zalicza się przede wszystkim: Przepływy ze sprzedaży dóbr i usług, Wypływy z tytuły zapłaty dostawcom za dostawy towarów i materiałów, Wypłaty wynagrodzeń dla pracowników, Wypływy z tytułu podatków i opłat. Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej to przede wszystkim: Zakup i sprzedaż środków trwałych, Udzielanie pożyczek oraz otrzymywanie ich spłat, Zakup i sprzedaż udziałów i akcji innych podmiotów gospodarczych. Przepływy pieniężne z działalności finansowej W tej sekcji znajdują się jedynie przepływy pieniężne związane z finansowaniem przedsiębiorstwa, czyli przede wszystkim: Przychody z emisji udziałów i akcji, Przychody z emisji papierów dłużnych, Wypływy z tytułu wypłaty dywidend, Wypływy z tytuły wykupu akcji własnych przedsiębiorstwa, Wypływy z tytułu spłaty pożyczek i kredytów. Inne koncepcje rachunkowości
Jak wykazać w sprawozdaniu finansowym zmiany w środkach trwałych Zmiany w majątku trwałym należy wykazać w każdym elemencie sprawozdania finansowego sporządzanym przez jednostkę. W bilansie będzie to wartość netto środków trwałych ustalona na dzień bilansowy. W rachunku zysków i strat należy wykazać wynik ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych. Bardzo szczegółowa analiza zmian w majątku trwałym wymagana jest również w informacji dodatkowej. Podstawą sporządzenia sprawozdania finansowego są prawidłowo prowadzone księgi rachunkowe. Dlatego powinny być w nich ujęte wszystkie operacje gospodarcze zaistniałe w roku obrotowym. Zarówno zakup, jak i sprzedaż czy likwidacja środka trwałego są operacjami gospodarczymi, które bezpośrednio wpływają na zmianę stanu ilościowego i wartościowego majątku jednostki. Tym samym będą one miały wpływ na poszczególne elementy sprawozdania finansowego. Zmiany ilościowe w majątku jednostki, tj.: zwiększenia (przychody) - zakup, otrzymanie w formie darowizny itp., zmniejszenia (rozchody) - sprzedaż, likwidacja, przekazanie w formie darowizny itp., są wprowadzane do ksiąg rachunkowych w wartości początkowej na podstawie odpowiednich dowodów ("OT - Przyjęcie środka trwałego" lub "LT - Likwidacja środka trwałego"). Zmiany wartościowe w majątku trwałym mogą następować w wyniku ulepszenia środków trwałych, aktualizacji ich wartości, likwidacji (częściowej lub całkowitej), sprzedaży itp. UWAGA! Na dzień bilansowy jednostki powinny dokonać weryfikacji stosowanych zasad wyceny oraz stawek amortyzacji. Każdy ruch w majątku trwałym jednostki powinien mieć swoje odzwierciedlenie w księgach rachunkowych. Księgi te powinny być prowadzone w sposób na tyle szczegółowy, aby umożliwiało to rzetelne sporządzenie sprawozdania finansowego. Odpowiednio skonstruowana analityka jest bardzo ważna, ponieważ oprócz wykazanej w bilansie wartości netto środków trwałych jednostki muszą również wykazać szczegółowe zmiany w tym majątku w informacji dodatkowej. W rachunku zysków i strat z kolei należy wykazać wynik na sprzedaży środka trwałego jako zysk lub stratę ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych. W rachunku przepływów pieniężnych natomiast należy wykazać tylko te zmiany stanu środków trwałych, które powodują w jednostce przepływ pieniężny, tj. wpływ lub wydatek. Na dzień bilansowy, weryfikując wartości rzeczowych aktywów trwałych, jednostka powinna: - sporządzić tabelę zmian rzeczowych aktywów trwałych - uzgodnić wykazane w tabeli dane z księgami rachunkowymi i tabelą amortyzacji oraz - porównać je z danymi w rachunku zysków i strat, rachunku przepływów pieniężnych, informacji dodatkowej Przykład Jednostka na początek okresu (BO) posiadała w aktywach bilansu środki trwałe o wartości netto 542 000 zł, tj.: środki transportu o wartości początkowej 550 000 zł, umorzeniu 210 000 zł, a tym samym wartości netto w wysokości 340 000 zł, maszyny i urządzenia o wartości początkowej 212 700 zł, umorzeniu 10 700 zł, a tym samym wartości netto w wysokości 202 000 zł. Natomiast w pasywach bilansu jednostka na BO wykazała następujące dane: kapitał podstawowy: 342 000 zł, zobowiązania z tytułu podatków, ceł i ubezpieczeń społecznych: 200 000 zł. W ciągu roku obrotowego jednostka przeprowadziła następujące operacje gospodarcze: 1) kupiła dwa samochody ciężarowe o wartości netto odpowiednio 400 000 zł i 500 000 zł (VAT 23%), 2) dokonała odpisów amortyzacyjnych od wszystkich środków trwałych na kwotę 300 000 zł, z tego 200 000 zł dotyczyło środków transportu (grupa 7 KŚT), a 100 000 zł - maszyn i urządzeń (grupa 4 KŚT), 3) zlikwidowała trzy zestawy komputerowe, z czego dwa z nich były całkowicie zamortyzowane (o wartości 4000 zł i 4500 zł), a jeden był częściowo zamortyzowany (wartość początkowa 4200 zł, umorzenie 2200 zł, wartość nieumorzona 2000 zł), 4) sprzedała jeden samochód ciężarowy za kwotę 70 000 zł, który był częściowo zamortyzowany (wartość początkowa 250 000 zł, umorzenie 210 000 zł, wartość nieumorzona 40 000 zł), 5) do dnia bilansowego jednostka nie zapłaciła za jeden samochód ciężarowy o wartości brutto 610 000 zł (netto 500 000 zł). Na koniec roku spółka miała kredyt obrotowy w rachunku bieżącym. Ujemne saldo na rachunku bankowym wykazuje jako zobowiązanie krótkoterminowe z tytułu kredytu. Do ewidencji i rozliczania kosztów jednostka stosuje wyłącznie konta zespołu 4 i sporządza rachunek zysków i strat w wersji porównawczej. Ewidencja księgowa 1. Faktura za kupione samochody ciężarowe: Wn "Środki trwałe w budowie" 900 000 Wn "VAT naliczony" 207 000 Ma "Pozostałe rozrachunki" 1 107 000 2. Przyjęcie nabytych samochodów do ewidencji środków trwałych, na podstawie dokumentu OT: Wn "Środki trwałe" 900 000 - w analityce: "Środki transportu" Ma "Środki trwałe w budowie 900 000 3. Odpisy amortyzacyjne od środków trwałych - za rok 2018: Wn "Amortyzacja" 300 000 Ma "Umorzenie środków trwałych" - w analityce: "Środki transportu" 200 000 - w analityce: "Maszyny i urządzenia" 100 000 4. Wyksięgowanie zlikwidowanych trzech zestawów komputerowych z ewidencji bilansowej środków trwałych, na podstawie dokumentu LT: Wn "Umorzenie środków trwałych" 10 700 - w analityce: "Maszyny i urządzenia" Wn "Pozostałe koszty operacyjne" 2 000 Ma "Środki trwałe" 12 700 - w analityce: "Maszyny i urządzenia" 5. Faktura VAT dokumentująca sprzedaż samochodu ciężarowego: Wn "Pozostałe rozrachunki" 70 000 Ma "Pozostałe przychody operacyjne" 70 000 6. Wyksięgowanie sprzedanego samochodu ciężarowego z ewidencji bilansowej środków trwałych, na podstawie dokumentu LT: Wn "Umorzenie środków trwałych" 210 000 - w analityce: "Środki transportu" Wn "Pozostałe koszty operacyjne" 40 000 Ma "Środki trwałe" 250 000 - w analityce: "Środki transportu" 7. Jednostka otrzymała na rachunek bankowy środki pieniężne za sprzedany samochód ciężarowy: Wn "Rachunek bankowy" 70 000 Ma "Pozostałe rozrachunki" 70 000 8. Spółka uregulowała zobowiązanie w wysokości 488 000 zł z tytułu zakupu samochodu ciężarowego (wartość netto samochodu: 400 000 zł): Wn "Pozostałe rozrachunki" 488 000 Ma "Rachunek bankowy" 488 000 Tabela 1. Bilans - wybrane pozycje AKTYWA Wyliczenia zmiany BO Zmiany w aktywach BZ 1 2 3 4 5 A. AKTYWA TRWAŁE 542 000 558 000 1 100 000 II. Rzeczowe aktywa trwałe 542 000 558 000 1 100 000 1. Środki trwałe 542 000 558 000 1 100 000 a) grunty (w tym prawo użytkowania wieczystego gruntu) b) budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej c) urządzenia techniczne i maszyny - 2000 - 100 000 202 000 -102 000 100 000 d) środki transportu 400 000 + 500 000 - - 200 000 - 40 000 340 000 660 000 1 000 000 e) inne środki trwałe B. AKTYWA OBROTOWE - II. Należności krótkoterminowe - 2. Należności od pozostałych jednostek - c) inne III. Inwestycje krótkoterminowe - 1. Krótkoterminowe aktywa finansowe - b) w pozostałych jednostkach - c) środki pieniężne i inne aktywa pieniężne - 1 2 3 4 5 IV. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe - AKTYWA RAZEM - 542 000 558 000 1 100 000 PASYWA Wyliczenia zmiany BO Zmiany w pasywach BZ A. KAPITAŁ (FUNDUSZ) WŁASNY 342 000 -272 000 70 000 I. Kapitał podstawowy 342 000 342 000 IX. Zysk (strata) netto - 300 000 - 2000 - - 40 000 + 70 000 -272 000 -272 000 III. Zobowiązania krótkoterminowe 200 000 830 000 1 030 000 2. Wobec pozostałych jednostek 200 000 830 000 1 030 000 a) kredyty i pożyczki 488 000 - 70 000 418 000 418 000 d) z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności: - do 12 miesięcy powyżej 12 miesięcy g) z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń -198 000 200 000 - 198 000 2 000 h) z tytułu wynagrodzeń i) inne 1 098 000 - 488 000 610 000 610 000 3. Fundusze specjalne IV. Rozliczenia międzyokresowe - 1. Ujemna wartość firmy 2. Inne rozliczenia międzyokresowe - PASYWA RAZEM 542 000 558 000 1 100 000 Środki trwałe wykazuje się w bilansie w wartości netto, tj. w wartości początkowej powiększonej o koszty ulepszeń i pomniejszonej o dokonane odpisy amortyzacyjne oraz odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. W aktywach bilansu wykazano w pozycjach: lit. c) "Urządzenia techniczne i maszyny" - środki trwałe zaliczane do grup 4 KŚT, lit. d) "Środki transportu" - środki trwałe zaliczane do grupy 7 KŚT. Zatem wpływ na wartość środków trwałych wykazywanych w bilansie miało: zwiększenie stanu środków trwałych poprzez zakup dwóch samochodów ciężarowych, zmniejszenie stanu środków trwałych przez sprzedaż jednego samochodu ciężarowego i likwidację trzech zespołów komputerowych. Tabela 2. Rachunek zysków i strat - wybrane pozycje Lp. Wyszczególnienie Wyliczenia Zmiany w RZiS A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi 0 B. Koszty działalności operacyjnej 300 000 I. Amortyzacja 300 000 300 000 C. Zysk (strata) ze sprzedaży (A - B) -300 000 D Pozostałe przychody operacyjne 30 000 I. Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych 70 000 - 40 000 30 000 E Pozostałe koszty operacyjne 2 000 I. Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych II. Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych III. Inne koszty operacyjne 2 000 2 000 F Zysk (strata) z działalności operacyjnej (C + D - E) -272 000 G Przychody finansowe 0 H Koszty finansowe 0 I Zysk (strata) z działalności gospodarczej (F + G - H) -272 000 J Wynik zdarzeń nadzwyczajnych ( - 0 K Zysk (strata) brutto (I+/-J) -272 000 Dokonane przez jednostkę w ciągu roku obrotowego odpisy amortyzacyjne od środków trwałych prezentuje się w sprawozdaniu w różny sposób w zależności od przyjętego wariantu sporządzania rachunku zysków i strat, tj. porównawczego lub kalkulacyjnego. W przypadku sporządzania porównawczego wariantu RZiS dokonane odpisy amortyzacyjne wykazuje się w pozycji "Amortyzacja", natomiast w przypadku sporządzania kalkulacyjnego wariantu RZiS, odpisy amortyzacyjne stanowią element prezentowanych kosztów w układzie kalkulacyjnym. W RZiS oprócz amortyzacji wykazuje się także przychody i koszty związane ze sprzedażą lub likwidacją środków trwałych. Należy pamiętać, że w RZiS wykazuje się saldo (różnicę) między sumą wszystkich przychodów uzyskanych ze zbycia środków trwałych a ich wartością księgową netto, powiększoną o koszty związane ze sprzedażą. Zatem jeśli ww. różnica jest dodatnia, wówczas wykazuje się ją w pozycji porównawczego rachunku zysków i strat jako "Zysk z tytułu rozchodu niefinansowych aktywów trwałych", a jeśli ujemna, wówczas wykazuje się ją w pozycji porównawczego rachunku zysków i strat jako "Stratę ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych". W przypadku sporządzania kalkulacyjnego rachunku zysków i strat ww. zyski i straty wykazuje się odpowiednio w pozycji lub Tabela 3. Zmiana w środkach trwałych w informacji dodatkowej Lp. Tytuł Grunty (w tym prawo wieczystego użytkowania gruntów) Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej Urządzenia techniczne i maszyny Środki transportu Inne środki trwałe Razem Wartość brutto 1 Stan na BO 212 700 550 000 762 700 2 Zwiększenia: - - - 900 000 - 900 000 a zakup - 900 000 900 000 b ... - - - - - - 3 Zmniejszenia: - - 12 700 250 000 - 262 700 a sprzedaż 250 000 250 000 b likwidacja 12 700 12 700 c ... - - - 4 Stan na BZ - - 200 000 1 200 000 - 1 400 000 Umorzenie 5 Stan na BO 10 700 210 000 220 700 6 Zwiększenia: - - 100 000 200 000 - 300 000 a amortyzacja za okres 100 000 200 000 300 000 b ... - 7 Zmniejszenia: - - 10 700 210 000 - 220 700 a sprzedaż 210 000 210 000 b liwidacja 10 700 10 700 c ........ - 8 Stan na BZ - - 100 000 200 000 - 300 000 Odpisy aktualizujące 9 Stan na BO - 10 Zwiększenia: - 11 Zmniejszenia: - 12 Stan na BZ - - - - - - Wartość netto 13 Stan na BO - - 202 000 340 000 - 542 000 14 Stan na BZ - - 100 000 1 000 000 - 1 100 000 Zakres zmian w wartości grup rodzajowych środków trwałych, zawierający stan tych aktywów na początek roku obrotowego, zwiększenia i zmniejszenia, jakie jednostka powinna wykazywać w informacji dodatkowej, został przedstawiony w załączniku nr 1 do ustawy o rachunkowości, tj. w ustępie 1 pkt 1 dodatkowych informacji i objaśnień. Informacja dodatkowa jest uzupełnieniem i rozszerzeniem danych wykazanych w poszczególnych zestawieniach liczbowych składających się na sprawozdanie finansowe. Dlatego w celu zwiększenia czytelności tych informacji można przedstawić je w formie tabelarycznej jak wyżej. Tabela 4. Rachunek przepływów pieniężnych - wybrane pozycje Lp. Wyszczególnienie Wyliczenia Zmiana 1 2 3 4 A. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej I. Zysk/Strata netto -300 000 - 2000 - 40 000 + 70 000 -272 000 II. Korekty razem 684 000 1. Amortyzacja 300 000 4. Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej 2000 - 30 000 -28 000 7. Zmiana stanu należności 8. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów 1 098 000 - 488 000 - 198 000 412 000 10 Inne korekty I. Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I + II) 412 000 B. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej I. Wpływy 70 000 1. Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 70 000 70 000 II. Wydatki 900 000 1. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 400 000 + 500 000 900 000 III. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I - II) -830 000 C. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej I. Wpływy 418 000 1. Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału 2. Kredyty i pożyczki 488 000 - 70 000 418 000 1 2 3 4 3. Emisja dłużnych papierów wartościowych 4. Inne wpływy finansowe II. Wydatki - III. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I - II) 418 000 D. Przepływy pieniężne netto razem 0 Dokonane przez jednostkę w ciągu roku obrotowego odpisy amortyzacyjne od środków trwałych wykazuje się w rachunku przepływów pieniężnych sporządzanym metodą pośrednią w pozycji "Amortyzacja" jako pozycję niepowodującą zmiany stanu środków pieniężnych. Natomiast w rachunku przepływów pieniężnych sporządzanym metodą bezpośrednią dokonane odpisy amortyzacyjne nie są wykazywane. Wydatki poniesione na zakup lub uzyskane wpływy ze sprzedaży środków trwałych wykazuje się w przepływach pieniężnych z działalności inwestycyjnej. Wpływy i wydatki te wykazuje się w wartości netto, tj. bez podatku od towarów i usług, w pozycji "Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych" lub w pozycji "Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych". Należy pamiętać o tym, że w rachunku przepływów pieniężnych wykazuje się tylko te zmiany stanu środków trwałych, które powodują w jednostce przepływ pieniężny, tj. wpływ lub wydatek. Sprawozdanie sporządzane zgodnie z załącznikiem nr 4 do uor - jednostki mikro Jednostki mikro sporządzające sprawozdanie zgodnie z załącznikiem nr 4 do uor wykazują niewiele informacji na temat środków trwałych. W bilansie w aktywach wykazują następujące dane: A. Aktywa trwałe w tym środki trwałe W rachunku zysków i strat wykazują w pozycji B: B. Koszty podstawowej działalności operacyjnej: I. Amortyzacja Sprawozdanie sporządzane zgodnie z załącznikiem nr 5 do uor - jednostki małe korzystające z uproszczeń odnoszących się do sprawozdania finansowego Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym sporządzanym zgodnie z załącznikiem nr 5 do uor dla jednostek małych korzystających z uproszczeń odnoszących się do sprawozdania finansowego przedstawia się następująco: Bilans Aktywa A. Aktywa trwałe I. Wartości niematerialne i prawne II. Rzeczowe aktywa trwałe, w tym: - środki trwałe - środki trwałe w budowie Rachunek zysków i strat (wariant porównawczy) B. Koszty działalności operacyjnej I. Amortyzacja D. Pozostałe przychody operacyjne, w tym: - aktualizacja wartości aktywów niefinansowych E. Pozostałe koszty operacyjne, w tym: - aktualizacja wartości aktywów niefinansowych Dodatkowe informacje i objaśnienia obejmują w szczególności: 1) szczegółowy zakres zmian wartości grup rodzajowych środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz inwestycji długoterminowych, zawierający stan tych aktywów na początek roku obrotowego, zwiększenia i zmniejszenia z tytułu: - aktualizacji wartości, nabycia, - rozchodu, - przemieszczenia wewnętrznego oraz a dla majątku amortyzowanego - podobne przedstawienie stanów i tytułów zmian dotychczasowej amortyzacji lub umorzenia; 2) kwotę dokonanych w trakcie roku obrotowego odpisów aktualizujących wartość aktywów trwałych odrębnie dla długoterminowych aktywów niefinansowych oraz długoterminowych aktywów finansowych. Sprawozdanie sporządzane zgodnie z załącznikiem nr 6 do uor - jednostki prowadzące działalność pożytku publicznego W jednostkach prowadzących działalność pożytku publicznego, w sprawozdaniu finansowym, tak jak w jednostkach mikro, wykazuje się niewielki zakres informacji na temat środków trwałych. Bilans Aktywa A. Aktywa trwałe I. Wartości niematerialne i prawne II. Rzeczowe aktywa trwałe Informacja dodatkowa Informacja dodatkowa powinna zawierać nieobjęte bilansem oraz rachunkiem zysków i strat informacje i wyjaśnienia niezbędne do oceny gospodarki finansowej jednostki, a w szczególności: 3) uzupełniające dane o aktywach i pasywach. Podstawa prawna: art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. b) ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - z 2018 r. poz. 395; z 2018 r. poz. 2212 Joanna Gawrońska biegły rewident
Leszek Woziński Audit Manager w RSM Poland Rachunek przepływów pieniężnych (ang. cash flow) jest jednym z elementów sprawozdania finansowego. Nie wszystkie jednostki stosujące przepisy ustawy o rachunkowości są jednak zobowiązane do sporządzania rachunku przepływów pieniężnych. Obowiązek taki posiadają podmioty, których sprawozdanie finansowe, zgodnie z art. 64 ust. 1 Ustawy o rachunkowości (dalej UoR), podlega obowiązkowi corocznego badania przez biegłego rewidenta. Należy jednak zaznaczyć, że nawet w przypadku tych jednostek, których sprawozdania finansowe podlegają obowiązkowemu badaniu, możliwe są zwolnienia z obowiązku sporządzania rachunku przepływów pieniężnych. Zgodnie z UoR zwolnienie takie dotyczy podmiotów posiadających status jednostki małej i mikro. Warunkiem koniecznym umożliwiającym zastosowanie przewidzianych uproszczeń dla jednostek małych i mikro jest nie tylko zachowanie określonych w UoR progów przychodów, sumy bilansowej i liczby pracowników, ale również podjęcie przez organ zatwierdzający (np. zgromadzenie wspólników w spółce z decyzji w sprawie sporządzania uproszczonego sprawozdania finansowego. AUDYT FINANSOWY Masz wątpliwość, czy dane, które otrzymujesz z księgowości przedstawiają rzetelny i rzeczywisty stan rzeczy? DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ Błędy najczęściej popełniane przy sporządzaniu rachunku przepływów pieniężnych to błędne wyłączenia z działalności operacyjnej – zdarza się, że osoby sporządzające rachunek przepływów pieniężnych zapominają o wyłączeniu operacji, które mają charakter niepieniężny, np. zmiana stanu zapasów na skutek otrzymania lub przekazania wkładu niepieniężnego (aportu) w postaci składników zapasów, nabycie składników aktywów poprzez przejęcie bezpośrednio z nimi związanych zobowiązań lub drogą leasingu finansowego, zmiany stanu należności i zobowiązań inwestycyjnych np. nieopłacone zakupy i sprzedaż środków trwałych, kompensaty należności i zobowiązań handlowych, konwersja zobowiązania na kapitał (fundusz) własny i należności na udziały. Należy pamiętać, że przyczynę różnicy między zmianą stanu pozycji bilansowych wykazaną w bilansie i rachunku przepływów należy wyjaśnić w dodatkowych informacjach i objaśnieniach zgodnie z załącznikiem numer 1 pkt 4 dodatkowych informacji i objaśnień UoR; błędne przesunięcia z działalności operacyjnej – bardzo częstym błędem w tym zakresie jest przesuwanie odsetek oraz różnic kursowych od zobowiązań i należności handlowych do działalności finansowej. Takie postępowanie nie jest prawidłowe, ponieważ zapłacone odsetki oraz zrealizowane różnice kursowe od rozrachunków z tyt. dostaw i usług dotyczą działalności operacyjnej, natomiast niezapłacone odsetki oraz niezrealizowane różnice kursowe podlegają automatycznej eliminacji poprzez zmianę stanu tych rozrachunków; brak wyłączenia różnic kursowych z tytułu wyceny środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach walutowych i w kasie jednostki (dodatnie ze znakiem minus, ujemne ze znakiem plus). Wycena środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach walutowych i w kasie nie spowodowała przepływów pieniężnych w okresie objętym rachunkiem przepływów; brak wyłączenia ze zmiany stanu rozliczeń międzyokresowych ujętych drugostronnie na kontach aktywów lub zobowiązań, a w szczególności: zmiany stanu ujemnej wartości firmy w roku jej powstania, wartości darowizn niepieniężnych otrzymanych w postaci składników aktywów trwałych, a także dotacji w roku ich otrzymania; nieprawidłowe określenie wydatków na nabycie środków trwałych – często osoby sporządzające rachunek przepływów pieniężnych w pozycji tej posługują się kwotą zwiększeń środków trwałych w roku obrotowym, zapominając jednocześnie o zwiększeniach będących wynikiem przeksięgowań ze środków trwałych w budowie, darowizn, zwiększeń z tytułu leasingu finansowego, ujawnień środków trwałych. Oprócz tego, osoby sporządzające rachunek przepływów pieniężnych dość regularnie nie dokonują eliminacji zmiany stanu zobowiązań inwestycyjnych związanych z zakupionymi środkami trwałymi. Zaprezentowane przykłady nie wyczerpują oczywiście problematyki błędów, jakie pojawiają się w rachunku przepływów pieniężnych. Najlepszym sposobem na wyeliminowanie nieprawidłowości jest z pewnością szczegółowa analiza każdej operacji oraz lektura KSR 1 Rachunek przepływów pieniężnych, a także – w razie wątpliwości – kontakt z naszymi ekspertami. CHCESZ WIEDZIEĆ WIĘCEJ? Zapisz się do Newslettera RSM Poland, aby być na bieżąco w kwestiach prawa, finansów i podatków. Skorzystaj z wiedzy ekspertów już dzisiaj. Zapisz się
Data publikacji: 2006-10-20 Jesteśmy spółką z Z mocy prawa nie mamy obowiązku sporządzania rachunku przepływów pieniężnych, ale na polecenie rady nadzorczej przygotowujemy to sprawozdanie stosując metodę pośrednią. Czy otrzymanie środków trwałych w formie darowizny wpływa na prawidłowe sporządzenie rachunku przepływów pieniężnych? Niektóre z tych środków zostały zamortyzowane jednorazowo, a inne amortyzujemy metodą liniową. Gdzie w rachunku przepływów pieniężnych wykazuje się ewentualne korekty?PROBLEM RADA Głównym celem sporządzania rachunku z przepływów środków pieniężnych jest przedstawienie operacji powodujących wpływy i wydatki pieniężne. Dlatego otrzymanie środków trwałych w formie darowizny nie wpływa na prawidłowe sporządzenie rachunku. Jedynie dokonane odpisy amortyzacyjne będą korygowały wynik finansowy, ...
darowizna w rachunku przepływów pieniężnych